МБОУ Алтанская средняя общеобразовательная
школа с углубленным изучением
отдельных предметов
Юридический и фактический адрес: МБОУ "Алтанская СОШ"  - Республика Саха (Якутия)
Амгинский улус с.Алтанцы , улица С.П. Петрова д.30.
Тел. 8411 (42) 22 - 117, 8411(42) 22 - 276. Электронная почта: mbou_altan@mail.ru
Посетите наш Instagram : mbou_altan
 
 

 

Комус куьун.

25 сентября 2013 г.
Комус куьуммут кулумурдээн кэллэ. Ону кытта биьиги угэскэ кубулуйбуткэтэьиилээх  куьуну корсор «Комус Куьун» диэн бырааьынньыкпыт тиийэн кэллэ. Быйыл бу бэртээхэй тэрээьиммит бала5ан ыйын 14 кунугэр буолан ааста. Кылгастык бу тэрээьин туьунан сэьэргиир буоллахха маннык. Манна 5-11 кылаастар кыттыыны ылаллар.  Бу тэрээьиммит туорт туьумэхтэн турар. Бастакы туьумэхпит остуолу киэргэтии. Остуолу киэргэтиигэ о5олор комус куьун бэлэхтээбит о5уруот астарын, араас отонтон оноьуллубут барыанньалары,  кыьынныга хаьааммыт кэнсиэрбэлэрин, бэйэлэрэ астаабыт астарын а5алан остуолга кыраьыабайдык ууран, араас иьитинэн-хомуоьунан киэргэтэллэр. Уопсайынан бу туьумэххэ ким учугэй «фантазиялаах», ким элбэх астааах-уоллээх ол кыайар. Иккис туьумэхпит 5-7 кылаастарга диэри айыл5а матырыйаалларыттан панно, 8-11 кылаастарга диэри о5уруот аьыттан скульптура онорооьуна. Бу туьумэххэ айыл5а матырыйаалларыттан панно онорооьуна. Манна, холобур, туостан, хатырыктан, араас уунээйилэртэн панно онорон таьаарыахтааххын. Онтон  о5уруот аьыттан скульптура диэн туьумэххэ арааас о5уруот аьыттан туох баары барытын араастан быьан, кырыйан учугэйкээн скульптура онорон таьаарыахтаахын.Уьус туьумэхпит куьунну торт.  Онтон бутэьик туьумэхпит уоллаах кыыьы айыл5а матырыйаалларыттан таныннаран  мода кордорооьун. Бу туьумэххэ уолга уонна кыыска айыл5а матырыйаалларыттан танас онорооьуна (тигээьинэ). Манна эмиэ туоьу, уунээйилэри, оту-маьы туттан танас онорон таьаарыахтааххын. Быйыл «Комус Куьун» бырааьынньыга урдук таьымнаахтык ааста. Дьууллуур субэ этэринэн сылтан сыл аайы о5олор тупсан иьэллэр. Чахчы да5аны, остуоллары кэрийэн иьэн, бииртэн биир сананы, ураты тугу эрэ хайаан да булан коро5ун. Онтон иккис туьумэхпитигэр о5олор онорбут паннолара наьаа да кыраьыабайдар. Суруннээн о5олор туоьу, араас оту- маьы, уунээйилэри, сибэккилэри туьаналлар эбит.  Улахан болоххо о5уруот аьыттан скульптура онорбуттара киьини сохторор. О5урсуттан, кабачоктан хараабыллар, онноо5ор дьиннээх вазалаах сибэкки курдук кытта кырыйбыттар.Уьус туьумэхпит -торт. Дьэ, киьи сиэн айылаах арааьынай быьыылаах торт манна баар. Уонна саамай бутэьик туьумэхпит мода. Араас матырыйаалы туттубуттар: туос, бутуннуу сибэкки былаачыйалаах кыыс кытта баара, сурун матырыйаалбыт хатын сэбирдэ5э эбит, дьэ уонна саамай кыраьыабай костуулээх танаспыт-оттон лыах курдук кынаттах наьаа кыраьыабай танас. Уонна уопсай тумугунэн кыра болоххо 5 кылаастар эрэллээхтик бастаатылар,  улахан болоххо быйылгы выпускниктарбыт кыайыахтарын кыайдылар. Маннык курдук уоруулээхтик  маннайгы комус куьуну корсуу тэрээьинэ ыытылынна.
Наверх